Alcoholverslaving bij werknemers: eigen verantwoordelijkheid of risico voor werkgever?

Alcohol- en drugsverslavingen bij werknemers kunnen onder omstandigheden worden aangemerkt als ziekte en arbeidsongeschiktheid. Als dat het geval is, dan moet een werkgever over het algemeen het loon doorbetalen van deze werknemer en kan er niet zomaar over worden gegaan tot ontslag. Maar wat gebeurt er als een werknemer van een distilleerderij onder invloed van alcohol zijn rijbewijs kwijtraakt en zich vervolgens ziek meldt vanwege opname in een afkickkliniek? Daar gaf de Rechtbank Noord-Nederland[1] onlangs een voorlopig oordeel over in kort geding.

Wat was er aan de hand?

Werknemer is al ruim 30 jaar werkzaam bij Hooghoudt als accountmanager. Op een bepaald moment ontvangt Hooghoudt berichten van slijterijen en collega’s dat Werknemer regelmatig een beetje verward overkomt. Zijn manager en de directeur lopen beide een dagje met hem mee, maar merken daar verder niets van.

Tijdens zijn vakantie rijdt Werknemer naar een door Hooghoudt aan hem ter beschikking gestelde garagebox waar een drankvoorraad staat opgeslagen. Normaal gesproken neemt Werknemer deze flessen op werkdagen mee naar slijterijen en potentiële nieuwe klanten. Dit keer drinkt Werknemer zelf van de drank en veroorzaakt vervolgens een ongeluk in zijn auto van de zaak (leaseauto). De auto raakt total loss. Het rijbewijs van Werknemer wordt ingenomen. Twee dagen later laat Werknemer zich opnemen in een afkickkliniek en meldt zijn echtgenote hem ziek bij Hooghoudt.

Hooghoudt is van mening dat Werknemer het alcoholprotocol heeft overtreden en door het ingenomen rijbewijs nu zijn gebruikelijke werkzaamheden niet kan verrichten. Daarom worden de salarisbetalingen aan Werknemer stopgezet. Werknemer is het daar uiteraard niet mee eens en stelt zich (via zijn echtgenote) op het standpunt dat hij ziek is en dat er daarom sprake is van arbeidsongeschiktheid. Hooghoudt zegt op haar beurt dat Werknemer al sinds de datum van het ongeluk door eigen toedoen niet meer in staat is om te werken en dat de ziekmelding van twee dagen later daarom niet geaccepteerd kan worden. Daarbij komt dat Werknemer zelf onbereikbaar is en Hooghoudt alleen kan communiceren met zijn echtgenote.

Ruim vier maanden na het ongeluk is Werknemer voor het eerst bij de bedrijfsarts geweest. Werknemer is nog steeds opgenomen en de bedrijfsarts oordeelt dat er inderdaad sprake is van medische klachten en medische begeleiding waardoor Werknemer zijn werkzaamheden niet kan uitvoeren. Anderhalve maand later vindt de volgende afspraak bij de bedrijfsarts plaats en dan wordt er geoordeeld dat Werknemer zijn gebruikelijke werkzaamheden weer kan gaan hervatten. Zo ver komt het echter niet, omdat werknemer twee weken later weer opnieuw in een kliniek wordt opgenomen.

Uiteindelijk stapt werknemer naar de rechter, want die wil nu eindelijk zijn salaris weleens ontvangen. Hooghoudt weigert nog steeds te betalen en stelt op haar beurt dat Werknemer die kosten van de leaseauto nog moet betalen.

Wat vindt de rechter?

De rechtbank stelt allereerst vast dat Werknemer voor de uitvoering van zijn gebruikelijke werkzaamheden over een rijbewijs moet beschikken. Normaliter is het dan ook zo – zegt de rechtbank – dat Werknemer over de periode dat hij niet over zijn rijbewijs beschikte, geen recht had op salaris. Maar in dit geval zegt Werknemer dat hij ziek is en dat nou juist dát de reden is dat hij niet kan werken.

De rechtbank gaat daar in mee. De rechter zegt hierover dat uit vaste jurisprudentie blijkt dat alcoholverslaving een ziekte is en dat de bedrijfsarts heeft bevestigd dat Werknemer op medische gronden niet kan werken. De rechter vindt het daarnaast aannemelijk dat Werknemer ook voorafgaand aan het ongeluk al leed aan zijn alcoholverslaving. Daarnaast is het ongeluk veroorzaakt onder invloed van alcohol en om die reden kan dat niet los worden gezien van de verslaving/ziekte. Met andere woorden: de alcoholverslaving geldt als primaire reden dat Werknemer zijn werkzaamheden niet kan uitvoeren. Hooghoudt wordt daarom met terugwerkende kracht veroordeeld tot het betalen van het salaris aan Werknemer.

Alcohol onder werktijd

Betekent dit nu dat een werknemer onder de noemer “alcoholverslaving” maar alles kan doen en laten? Nee, want zo is het onder invloed van alcohol verschijnen op de werkvloer of het nuttigen van alcohol onder werktijd, niet zomaar te rechtvaardigen. Werkgevers kunnen hier wel degelijk sancties, maatregelen of uiteindelijk zelfs ontslag voor geven. Zorg er als werkgever dan wel voor dat je een duidelijk beleid hebt over alcohol en wijs werknemers ook regelmatig op dat beleid.

Kunt u als werkgever advies gebruiken over het opstellen en/of handhaven van beleidsregels op de werkvloer? Of kan uw personeelshandboek misschien wel weer eens een update gebruiken? Neem dan contact op met Michelle Vrolijk. Zij helpt u graag verder.

Is uw rijbewijs ingenomen? En kunt u daardoor bijvoorbeeld uw werk niet meer uitvoeren? Of zijn er andere reden waarom u uw rijbewijs terug wil hebben? Ook dan kunt u bij ons terecht.

Michelle Vrolijk

Jurist bij Van Essen Advocaten

 

[1] Rechtbank Noord-Nederland, 29 september 2017, ECLI:NL:RBNNE:2017:4367 (http://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:RBNNE:2017:4367)

 

 

Deel dit bericht:
Gerelateerde Posts