Het gras aan de overkant ís groener

Sinds de jaren ’70 staat Nederland bekend om de coffeeshops en de daar vrijelijk verkochte stickies. Vele toeristen komen speciaal daarvoor naar ons land, en met name onze hoofdstad.

Je zou bijna vergeten dat de verkoop van wiet gewoon bij wet verboden is. Hetzelfde geldt voor het bezitten (‘aanwezig hebben’), het in- of uitvoeren, het telen, verstrekken, vervoeren enzovoorts. Eigenlijk is alleen het gebruik niet strafbaar. Voor de volledigheid zij vermeld dat handelingen met wiet tot dertig gram, met uitzondering van in- en uitvoer, en handelingen met een gebruikershoeveelheid niet worden bestraft.

Er is weliswaar een zogenaamd gedoogbeleid, dat inhoudt dat onder bepaalde omstandigheden voor bepaalde gedragingen niet wordt vervolgd, maar dit beleid ziet geheel niet op de teelt van wiet. Het telen is strafbaar en hiervoor wordt ook actief vervolgd.

blur-cannabis-close-up-606506

Wat voor straffen staan er op het telen van wiet?

Er zijn verschillende handvatten voor het bepalen van de straf die met het telen van wiet zijn gemoeid. Voor de strafmaat is met name van belang uit hoeveel planten een kwekerij heeft bestaan.

De rechtspraak heeft oriëntatiepunten opgesteld: de zogenaamde LOVS-oriëntatiepunten. Voor een grote hennepkwekerij, tot duizend planten, schrijven deze oriëntatiepunten een taakstraf van 180 uur voor, en een voorwaardelijke gevangenisstraf van een maand.

Het openbaar ministerie heeft een richtlijn opgesteld, waarin zij zich een stuk strenger opstelt dan dat de rechtspraak doet. Voor een kwekerij tot duizend planten schrijft de Richtlijn strafvordering Opiumwet softdrugs een onvoorwaardelijke gevangenisstraf tot vier maanden voor. Opvallend is dat deze richtlijn per 1 september 2018 is ingevoerd. De tendens van decriminalisering van wietteelt komt in deze richtlijn nog helemaal niet tot uitdrukking.

Door de kat en de hond gebeten

Wellicht lijken de straffen voor het telen van hennep betrekkelijk laag, in de meeste gevallen komt er nog een trap na. Het openbaar ministerie heeft de mogelijkheid om naast de strafzaak ook een ontnemingszaak te starten. In een ontnemingszaak draait het om het ontnemen van de winsten die (zouden) zijn gemaakt met strafbare feiten.

In geval van hennepkwekerijen wordt er een schatting gemaakt van de verdiensten van de kwekerij. Het openbaar ministerie maakt op basis van het rapport ‘Wederrechtelijk verkregen voordeel hennepkwekerij bij binnenteelt onder kunstlicht’ een schatting van de opbrengst van een kwekerij. De geschatte opbrengst is onder meer afhankelijk van de hoeveelheid planten per vierkante meter. In ditzelfde rapport wordt ook een schatting gemaakt van de kosten die met een kwekerij zijn gemoeid. Deze kosten drukken het wederrechtelijk verkregen voordeel.

Op basis van, bijvoorbeeld, de hoeveelheid aanslag op de lampen of afzuigapparatuur wordt een schatting gemaakt van hoeveel eerdere kweken er hebben plaatsgevonden. Ook de geschatte winsten uit deze kweken komen voor ontneming in aanmerking. De planten die in beslag worden genomen hebben vanzelfsprekend niet tot winst kunnen leiden en zullen dan ook niet voor een ontnemingsvordering worden meegeteld. Niet zelden wordt het wederrechtelijk verkregen (veel) te hoog ingeschat, onder meer vanwege een te royale schatting met betrekking tot het aantal eerdere kweken. En in de meeste gevallen is degene die de hennepkwekerij feitelijk exploiteert niet degene die de winsten opstrijkt. Maar deze persoon is wel degene van wie het wederrechtelijke voordeel wordt ontnomen.

Naast de straf voor een kwekerij en de ontneming wordt er in veel gevallen ook vervolgd voor diefstal van stroom. Indien dit bewezen wordt, kan de benadeelde partij – de stroomaanbieder, bijvoorbeeld Liander – de geleden schade op de veroordeelde verhalen.

Indien een hennepkwekerij in uw woning wordt aangetroffen, kan dit verstrekkende consequenties hebben voor uw woongenot. De burgemeester heeft op grond van de Opiumwet de mogelijkheid om een pand, ook een woning, te sluiten. Gemeenten hanteren een verschillend beleid; de ene gemeente is strikter dan de andere bij sluiting van woningen na het aantreffen van een hennepkwekerij. Deze zogenaamde bestuursrechtelijke handhaving bestaat naast de strafrechtelijke handhaving. Indien uw woning op last van de burgemeester gesloten dreigt te worden, is hulp van een gespecialiseerde advocaat van groot belang.

Kloof tussen maatschappelijke opvattingen en het recht

Waar de maatschappelijke tendens naar decriminalisering van de wietteelt lijkt te bewegen, geeft de werkelijkheid in het (straf)recht hier nog geen blijk van. Een veroordeling voor het telen van wiet kan verstrekkende (financiële) gevolgen hebben voor de teler. Het is de vraag in hoeverre dit strafklimaat nog past bij de maatschappelijke opvattingen over wietteelt. Het lijkt er sterk op dat de juridische werkelijkheid op dit onderwerp niet meer past bij de opvattingen die in de samenleving leven.

Waar Nederland zich in de jaren ’70 vooruitstrevend toonde, blijken andere landen op dit moment een stuk progressiever. In verschillende andere landen is de wietteelt inmiddels uit het strafrecht verdwenen, bijvoorbeeld in Uruguay en delen van de Verenigde Staten. Het gras is daar vooralsnog een stukje groener.

Indien u wordt aangehouden op verdenking van het exploiteren van een hennepkwekerij, u wordt aangesproken om (vermeend) wederrechtelijk verkregen voordeel terug te betalen, of op last van de burgemeester uw woning of (bedrijfs)pand wordt gesloten, schroom niet ons te bellen. Wij hebben diepgaande kennis van zowel strafzaken, ontnemings- als bestuurszaken met betrekking tot hennepkwekerijen. Wij staan u graag bij.

Mike Jonk

Advocaat

Deel dit bericht:
Gerelateerde Posts